Mendiko osterak

2026(e)ko ekainaren 1(a), astelehena

Alcossebre Irtako mendi lerroa btt

Alcoseber herritik Irtako mendi lerrotik ibilbide sasi zirkularra bizikletaz izango da gaurkoan aurkezturikoa. 33 kilometro eta ia 500 metrotako desnibelekoa.

Ibilbidearen xehetasunak Wikilocen:

Ibilbideko bideoa:

Ibilbidea eta altimetria

Ibilbidea

Altimetria

Alcoseberren kanpinetik abiatuko naiz bizikletarekin ibilbidea burutzeko. Irtako mendi lerrotik eta mediterraneoko kostalde basati edo gutxi antropizatutako eremua ezagutzera.

Kanpina

Kanpinetik irten eta Alcossebre herrirantz bideratuko naiz. Segituan Tres Playas eremutik igaroko naiz.

Panoramika Playa Tropikanan

Errepideak zenbati hondartzetatik igaro ondoren Alcossebre herriko erdi aldera eramaten du.

Alcossebre

Inguruetan aztarnategi arkeologiko ugari daude, hala nola Tossaletekoa. 1260an, kristau konkistaren ondoren, Tenplarioek Hiri Gutuna eman zioten herriguneari bere populazioa bultzatzeko. Neurriak ez zuen arrakastarik izan, eta, beraz, bigarren Hiri Gutuna eman zuten 1320an, Chiverteko Gazteluaren jurisdikzioarekin lotzen zena. Alcalá de Chivert udalerrira 1583an sartu zen. Itsasoaren hurbiltasunak pirata berberiskoen erasoak erraztu zituen XVI. eta XVII. mendeetan. Horiek saihesteko, zelatari-dorre batzuk eraiki ziren.

Erdi aldera iristean tarte estu bat oinez zeharkatu eta turismo bulegora iritsiko naiz.

Turismo bulegoa

Antzinaroari dagokionez, hainbat aztarna daude Alcalà herri osoan. Lehenik eta behin, Mediterraneo ekialdeko merkatari herriek ekarritako kanpoko materialak nabarmentzen dira, hala nola Solivellako nekropoliko eskarabeo egiptoar bat eta feniziar eta greziar zeramika hainbat aztarnategitan.

Errepidetik jarraitu eta portuaren aurretik igaroko naiz.

Portua

Errepidetik Playa Blancaren bukaerara iritsiko naiz. Bertan etxe bizitzak amaitu egiten dira eta pista hasiko da. Ezker aldetik aldapatxo txiki bat igo beharko dut.

Pistatik aurrera segi eta puntu honetan ikusgai da bidegurutze bat. Nik zuzen pista nagusitik jarraituko dut baina ezkerretik Irtara igotzerik dago, Font Parratik.

Zuzen

Aurrerago Cala Argiagara iritsiko naiz. Itzultzean bainu bat hartzeko aukera eskaintzen duena.

Cala Argilaga

Calatik igo eta bidegurutze batetara iritsiko naiz. Bertan zuzen igotzen jarraituko dut, itzulera aldiz pista nagusitik burutuko dudalarik ibilbide zirkularra bertan ixteko.

Parkeko weba.

Zuzen gora

Irta Mendilerroko Parke Naturala naturaren altxor bat da, Baix Maestrat eskualdean kokatua, Castelló probintziaren iparraldean. Babestutako 7.743 hektareako azalera du, eta 12 kilometroko itsasertz birjina.

2002ko uztailaren 16an izendatu zuten Parke Natural eta Itsas Erreserba balio ekologikoagatik, eta Mediterraneoko kostaldean urbanizatu gabeko itsasertzeko azken parajeetako bat izan zen.

Irta mendilerroa paisaia menditsu ikusgarria da, 572 metroraino iristen diren altitudeak konbinatzen dituena Campanilles tontorrean, itsasorantz poliki jaisten diren labar malkartsuekin, agertoki natural paregabea sortuz. Itsaslabarrek eta itsasertzean zeharreko kalek itsas ekosistema pristinoa dute, arrantza-intereseko espezieak barne hartzen dituen biodibertsitatearekin, eta Itsas Erreserbak babesten du neurri handi batean.

Bidegurutzeko zutoina

Bertan hasiko dira aldapa nagusienak. Kontutan izan Irtako mendi lerrora igo beharko dugula, nahiz eta alde baxutik izan.

Batzutan pinadian eta bertze batzutan eguzkitara aldapa hauek egun bero batean gogorrak bilakatu egiten dira.

Tossal Barrauko borda

Azkenik Corral Dentetan dagoen mendi-lepora iritsiko naiz. Hauxe izango da gaurko puntu altuena. Atseden apur bat hartu eta hemendik aurrera aldapan behera

Corral Dentetako mendi-lepoa

Parkeko landaredia askotarikoa da, deabruaren harresia (Anagyris foetida) bezalako espezieekin, inguruko gazteluetan erabilera historikoa zuen landarea, geziak pozoitzeko balio zuena. Bisitariek balio ekologiko handia duen eremu hori zeharkatu dezakete bertako flora eta fauna paregabea erakusten duten bidezidorretan zehar, baita antzinako gizakien presentziaren aztarnak ere.

Corral Dentetako mendi-lepoa

Aurrerago Font D´en Canesera iritsiko naiz. Gune berezia mendi lerro honetan. Iturri kuriosoa, bere putsuarekin.

Font D´en Cane

Atsedena eta indarrak berritzeko gune aproposa.

Font D´en Cane

Putsua sakona ikusten da.

Font D´en Cane

Pistatik jaisten jarraituko dut bidegurutze batetara iritsi arte. Bertan pista nagusia utzi eta eskuineko pistatik jaisten jarraitu beharko dut. Zuzen jarraitzekotan Peñiscola aldera iristerik dago Irtako mendi-lerroa zeharkatuz.

Eskuinera

Bidegurutze inguruan harri lehorrezko etxola polit bat dago eta askaltoki bat ere.

Pistatik beherat, itsaso aldera iritsiko naiz eta bertan kostaldeko pistarekin bat egingo dut.

Gaurkoan eskuinetik Alcosseber aldera itzuliko naiz.

Eskuinetik kostaldetik segi

Apurtxo bat aurrerago Irtako hondartzara iritsiko naiz. Toki berezia eta jende gehiegi izaten ez duen hondartza.

Irtako hondartza

Eta bainutxo baten ostean bizikletarekin pistatik jarraituko dut Alcossebrera iristeko.

Tropikana hondartza

2026(e)ko maiatzaren 31(a), igandea

Benicassim

Benicassim hiria ezagutzeko ibilbidea aurkeztuko dut sarrera honetan. Alde zaharra eta itsas pasioko hainbat etxe edo villa ikusteko aukera ematen duena eta bere hondartzak.

Ibilbideko xehetasunak Wikilocen:

Txangoko bideoa:

Ibilbidea:

Ibilbidea

Ibiltzen hasi aurretik Aguilles Sant Aguedako argazki eder batzuk egiteko aukera izango dugu.

Blogeko sarrera hauetan Aguillesera igotzeko bi ibilbide:

Mendiko osterak: Aguille Saint Agueda Hego arista

Mendiko osterak: Aguilles Santa Agueda mendi-ertzatik

Edo wikilocen ibilbide normaletik: Wikiloc | Ruta Benicassim-Aguiles Sta Agueda-font San Jose 2017-01-04

Aguilles Santa Ageda

Benicassimeko tren geltokitik gertu dagoen aparkalekuan edo areatik abiatuko gara hiria ezagutzera.

Area

Aparkalekutik oinezkoen tunelera bideratuko gara trenbide azpitik igaro eta alde zaharrean barneratzeko.

Tunelera

Tunela

Alde zaharretik Barranco Fachá aldera joko dugu eta bertatik oinezkoentzako pasabidetik hondartzara jaitsiko gara.

Barranco Fachá

Errekonkistaren aurretik, Montornesko gaztelua lurralde horietako arabiar feudo garrantzitsuenetako bat izan zen. Ez dago haren suntsipenari eta hura eragin zuten arrazoiei buruzko berririk. Dena den, ezaguna da gaztelua XV. mendearen amaierara arte bizi izan zela, bere izenaz ondoriozta daitekeenez, kristauek konkistatu aurretik Montorneseko gaztelua okupatzen zuten Banu Qasitarren («Qasimen semeak») leinukoa izan zen, lehenik Cid Campeador eta azkenik Aragoiko Jaime I.a erregea. Edo Banu-Quasitarren dinastia (literalki, Casioren semeak, Casius familiako kondea, Fortun izenekoa, Tarazona eta Tutera inguruan).

Hondartzara iritsi eta bertatik itsasoa ikusiko dugu.

Itsas pasealekua

Itsas pasealeku ederra du Benicassimek, baita bidegorri aunitz ere.

Barranco Fachá

Eskuin aldeko hondartzara gerturatu eta argazki batzuk egin ondoren berri Barranco Facháren bertze aldera igaroko gara dorrera gerturatzeko.

Hondartza

Dorretik igaro eta kai-muturrera joko dugu, bertatik Benicassimeko ikuspegi zabala bai dago.

Kai-muturretik

Kai-muturra

Berriz dorre aldera itzuli eta bertan turismo bulegoa dago.

Turismo bulegoa

Berberiskoen erasoetaz babesteko dorrea dago.

Sant Vicent dorrea

Udaleko webetik jasotako informazioa:

Sant Vicent dorrea Castelloko kostaldea izatera iritsi zen 18 zelata-dorreen multzoaren parte zen. Sant Vicent dorrea 1597 eta 1599 artean eraiki zen, Benicassimgo Olla deiturikoaren defentsa-sistema sendotzeko, ipar-ekialdean Sant Julià dorrea baitzegoen, korsari eta pirata berberiskoentzat lehorreratze errazeko gunea zelako.

Haren eraikuntzak, kortsarioen erasoen ondoriozko segurtasunik ezak eragindako hiribilduaren despopulazioarekin amaitu zuen, eta 1603an bere Biztanleriaren Gutuna (Hiri Gutuna) ahalbidetu zuen. Dorrea, 1607tik gutxienez dokumentatuta dagoena, bost gizonek (alkaide bat, bi soldadu torrero eta bi atajeatzaile) zaindu zuten, eta suzko armak eta artilleriako pieza bat zituen babes gisa.

Informazio ohola

Arkitekturari dagokionez, dorreak Errenazimentuko gotorlekuetan ohikoak diren eraikuntza-elementuak ditu: kanpoko ezponda, kanoi-zuloak, gezileihoak, dorretxoak edo matakana goiko ate baten gainean. Hala ere, talaiak erreforma ugari jasan ditu, eta eraldaketa ugari eragin ditu, bai solairuen banaketan, bai kanpoaldean.

Sant Vicent dorrea

1850ean, Torreros de Costasen gorpua desagertu zenean, dorrea Karabineroen Gorputzak zaindu zuen eta, 1939tik aurrera, Espainiako Guardia Zibilak. Azkenik, 2004an, Benicassimgo Udalak erosi zuen, eta kuartela eraitsi zen.

Gaur egun, Sant Vicent dorrea Valentziako Erkidegoan hobekien kontserbatu denetako bat da, eraiki zenetik izan zuen itxura ikaragarriari eutsiz. 2001ean, Espainiako Ondare Historikoaren Legeak Kultura Intereseko Ondasun izendatu zuen.

Sant Vicent dorrea

Benicassimgo hiribilduen eremuak iraganera eramango zaitu. Leku lasaia, xarma handiko ibilaldi dotore batekin.

XIX. mendearen amaieran eta XX .aren hasieran, Belle Epoque garaian, Castelloko eta Valentziako familia talde batek Benicàssim aukeratu zuten gune turistiko gisa, "Biarritz valenciano" delakoa sortu eta eraikitzeko, aniztasun eta aberastasun arkitektoniko handiko hiribildu multzo bat, denboran zehar bidaiatzera eramango zaituena.

Benicassimgo Hiribilduen Ibilbide ospetsua bi ibilbidetan banatzen da: lehenengoa, eraikitzeko unean nagusi zen korronte artistikoaren arabera, eta bigarrena, jatorrizko egoiliarren izaeraren arabera.

Beraz, "Infernuko" ibilbideak inguru horretako herrietan ospatzen ziren festa eskandalagarriei zor die izena, eta "Zeruko Gortearen" ibilbidea, berriz, kaleetako lasaitasunagatik nabarmentzen zen. Bi eremu horiek Comingo lorategiek banatzen dituzte, "linbo" izenez ezagutzen direnak.

Dorretik itsas pasealekutik jarraituko dugu villak ikusteko.

Villa Maria

Gerra Zibilean, hiribildu horiek abandonatu eta nazioarteko brigadek hartu zituzten, sukalde, jantoki, bulego eta logela bihurtuz. Voramar Hotelak eta gainerako hiribilduek 1.200 ohe hartu zituzten, inguru horretan izandako liskar handieneko aldian, eta guztira 57 zauritu izan ziren instalazioetatik igaro ziren 8000 soldaduen artean (gutxi gorabehera).

1938an ospitalera eraman zuten eta aurreko turismora itzuli ziren.

Villa

Informazioa blog honetatik bilduta:

Espainiako Gerra Zibila piztu zenean (1936-1939), amaiera eman zitzaion hiribilduetako Belle Époque jaiari: jaiak amaitu egin ziren, eta jabetza gehienak abandonatu, konfiskatu, berrizendatu eta Nazioarteko Brigadei eman zizkieten, etxebizitzen erabilgarritasuna eraldatuz eta hainbat funtzio emanez: sukaldeak, jantokiak, liburutegiak, artxiboak eta ospitaleak. Bertan hartu zuten ostatu bai nazioarteko brigadistek, bai Teruelgo eta Madrilgo batailetako soldadu errepublikarrek, 1936ko abendutik 1938ko apirilera arte.

Berrogeita hamar bat eraikinez osatutako hogeita zazpi hiribilduen artean, Voramar Hotela Villa Frente Popular bezala berrizendatua izango zen eta ospitale nagusia bihurtuko zen, Villa Pons eta Villas Oliag gehituz. Kirurgia- eta atseden-ahalmena duen ospitalegunea. Peña anaiek, gazteluarrek eta UGTko eta Esquerra Valencianako militanteek zuzendu zuten; medikuak, berriz, nazionalitate desberdinetakoak ziren, eta erizainak, batez ere, Castellókoak eta Madrilgoak, baita inguruko lekuetako boluntarioak ere. 1937tik 1938ra bitartean, 7500 zauritu inguru izan ziren.

Villas Elisan umezurztegi bat eta eskola bat sortu ziren. Villa Margaritan ekonomato bat eta hiltegi bat egongo lirateke. Villa Pilar, Miaja Jenerala izendatu zuten eta artxibo orokor bihurtu zuten. Villa Beutel liburutegi eta kafe bihurtu zen, non errezitaldiak eta kontzertuak antolatzen ziren, non Hemingway edo Carpentier bezalako intelektualak pasatzen ziren.

Villa

Berriz ere bertze hondartza batetan sartuko gara ura probatzeko.

Hondartza

Pasealekutik jarraituz bertze hainbat villa ikusgai ditugu.

Villa

Villa Elisa

Jauregitxoa 1942an eraiki zuten, inguruko hainbat herri aitzindari zeuden orubean. Elisa Carpirena izan zen, Joaquin Bau kondearen emaztearena, Erresumako Kontseiluko lehendakaria, eta alboko hormetako batean erromatarren garaiko baxuerliebe bat ikus dezakegu oraindik, jatorriz Tortosakoa. Herria inguratzen duten lorategietan ia 6 metroko altuera duen "ficus macrophylla" ale bat dago. Pinuak, palmondoak eta ficusa 30 landare-espezie baino gehiagorekin txandakatzen dira, kasu batzuetan beste herrialde batzuetakoak. 1982tik Villa Elisa udal-jabetzakoa da. Zaharberritze baten ondoren, 2019an inauguratu zen, eta hainbat jarduera soziokultural hartu zituen.

Villa Elisa

Eta azkenengo villaren aldamenean Voramar hotela dugu.

Villa

Voramar

Hoteletik trenbidearen bertze aldera gerturatuko gara bide gorria ikusteko.

Blogeko sarrera hauetan bertatik buruturiko ibilbideak bizikletaz:

Mendiko osterak: Benicasim Oropesa Benicasim bidegorriz

Wikiloc | Ruta Benicassim-Castellón- Benicassim 2016-01-02

Trenbideko zubia

Berriz itsas pasealekutik villen artetik itzuliko gara erdi aldera arte eta handik etorbide nagusira aterako gara.

Alde zaharrera gerturatuko gara azken bisitak burutzeko eta pote batzuk hartzera.

Trenbideko monumentoa

Villanuevako Santo Tomas Eliza parrokiala

Eliza 1769an hasi zen eraikitzen, eta 1776an amaitu, On Francisco Pérez Bayer ilustratuaren kontura. Horren ondorioz, XVIII. mendean etxeak biltzen hasi ziren haren inguruan.

Villanuevako Santo Tomas Eliza parrokiala

Oinplanoa laukizuzena da eta gurutze latindar forma du. Aldare nagusia Santo Tomas Villanuevari eskainita dago 1781eko azarotik, eta haren eraikuntza-estiloa arkitektura neoklasikoaren lehen adibideetako bat izan zen Castellonen.

Goiko aldean, Camaron margolari segorbinoaren margolan handi bat da nagusi, eta kupulan dauden gainerako koadro eta freskoak ere margolanarenak dira.

Alboko bi aldareak Jesusen Bihotz Sakratuari eta Arrosarioko Andre Mariari eskainita daude. Kupulan dauden lau freskoek San Rafael, San Migel, San Gabriel eta Aingeru Guardakoa irudikatzen dituzte.

Villanuevako Santo Tomas Eliza parrokiala

Kanpoaldean, bi gorputzetan egituratutako fatxada angeluzuzena nabarmentzen da. Beheko gorputza altuagoa da, eta taulamendu batek bereizten ditu biak.

Simetria zorrotzeko eta proportzioko pilastra dorikoekin ordenatzen da bi gorputzetan; behekoak portada du erdian, eta goikoak, berriz, leiho dinteldua. Fatxada triangelu-formako frontoi batez errematatzen da. Elizaren fabrika harlangaitzezkoa eta harlanduzkoa da zenbait lekutan. Kanpoko estalkia erdiko nabean dago, bi isurialdekoa eta teila arabiarrekoa. Alboko geletan, berriz, erdiko nabearekiko paraleloak dira, eta teiladun ura dute.